Okno Decyzji

Praktyczne porady z zakresu domu, kominów i tarasu oraz zdrowia i pakietów medycznych

Nowy sposób łączenia kompozytów węglowych: szybciej i mocniej
Ciekawe

Nowy sposób łączenia kompozytów węglowych: szybciej i mocniej

Koreańscy naukowcy opracowali metodę łączenia lekkich kompozytów z włókna węglowego, która pozwala nagrzewać spoinę szybciej i równomierniej. Złącza są przy tym wytrzymalsze o ponad 30 procent, co może skrócić montaż w przemyśle motoryzacyjnym i lotniczym.

Na czym polega problem

Kompozyty węglowe z osnową termoplastyczną, czyli takie, które miękną po podgrzaniu, uchodzą za obiecujący materiał konstrukcyjny. Są lekkie i bardzo wytrzymałe, dlatego interesuje się nimi branża samochodowa i lotnicza. Do ich łączenia świetnie nadaje się nagrzewanie indukcyjne: działa bezdotykowo i ogrzewa tylko miejsce styku, a nie cały element. To dobrze pasuje do szybkiej, zautomatyzowanej produkcji.

Metoda ma jednak słabość. Prąd indukowany w włóknach węglowych nie rozchodzi się równomiernie, a dodatkowo zmienia się rozkład pola magnetycznego. Efekt jest taki, że w części spoiny tworzywo nie topi się wystarczająco, a w innej przegrzewa się lokalnie. Pogarsza to jakość i wytrzymałość połączenia, co hamuje szersze wdrożenia.

Aerożel zamiast zwykłej spoiny

Zespół z Korea Institute of Materials Science (KIMS), kierowany przez dr. Youngseoka Oh i dr. Jinsu Kima, zaproponował dodatkowy materiał wkładany między łączone elementy. To porowaty nanokompozytowy aerożel z trzech składników: nanorurek węglowych, magnetycznego tlenku żelaza (Fe₃O₄) i poliamidu 6.

Dzięki liofilizacji, czyli suszeniu sublimacyjnemu, stosunkowo ciężkie cząstki tlenku żelaza pozostały równomiernie rozproszone między nanorurkami i nie osiadły w jednym miejscu. Aerożel zmielono na proszek i równomiernie rozprowadzono między powierzchniami dwóch elementów.

Podczas nagrzewania indukcyjnego oba składniki wytwarzają ciepło na różne sposoby. Nanorurki robią to dzięki przewodzeniu prądu i efektowi Joule’a, a tlenek żelaza reaguje na zmienne pole magnetyczne. Ciepło topi poliamid, który wpływa między elementy i skleja je. Połączenie dwóch mechanizmów przyspiesza grzanie i ogranicza przegrzewanie w pojedynczych punktach.

Wyniki testów

  • początkowa szybkość nagrzewania wzrosła nawet o 94,6% w porównaniu z kompozytami bez takiej warstwy,
  • czas osiągnięcia temperatury łączenia skrócił się o 57%,
  • wytrzymałość złącza wzrosła o 30,8%.

Autorzy tłumaczą, że równomierne nagrzanie pozwala stopionej żywicy lepiej rozlać się między elementami. Nanorurki działają też po połączeniu jak mikroskopijne kołki, które dodatkowo trzymają obie części razem.

Co to oznacza w praktyce

Autorzy wskazują zastosowania w produkcji samochodów, w lotnictwie i w tzw. miejskiej mobilności powietrznej. Ponieważ indukcja pozwala grzać wybrane miejsca, metoda mogłaby służyć także do punktowego łączenia i naprawy dużych konstrukcji kompozytowych. Zespół zgłosił patent i chce stworzyć system oparty na sztucznej inteligencji, który przewidywałby rozkład temperatury i sam dobierał optymalne parametry procesu. Jak podkreślił dr Oh: „Znaczenie tego badania polega na połączeniu elektrycznego i magnetycznego mechanizmu grzania w jednym nanokompozycie” (tłum. red.).

Dla polskiego czytelnika to na razie wynik laboratoryjny, a nie produkt dostępny na rynku. Nie wiadomo, kiedy i czy technologia trafi do fabryk. Kompozyty termoplastyczne są jednak istotne także dla europejskiego przemysłu motoryzacyjnego i lotniczego, w którym liczy się redukcja masy pojazdów, a więc mniejsze zużycie energii. Metody montażu, które skracają czas produkcji i dają pewniejsze połączenia, mogą w dłuższej perspektywie obniżać koszty wytwarzania lekkich konstrukcji, także w zakładach działających w Polsce. To jednak ostrożna perspektywa, bo praca nie omawia wdrożeń przemysłowych.

Źródło: Phys.org – „Faster heating, stronger bonds for carbon composites”

abuya.pl adoptastate.org https://yaymicro.pl/luxmed-pakiet-pracowniczy-dla-firm-inwestycja-w-zdrowie-zespolu/